PDA

View Full Version : Nguồn gốc các dấu trong Việt ngữ.



Lạc Việt
11-13-2010, 05:50 AM
PĐT-Hn Lệ Nhn

Lời ni đầu:

Bi ny ti viết đ lu, c đăng lần đầu trn tờ Độc Lập ( Ty Đức) số 5/84 v được đăng lại trn vi tờ khc. Nay nhn v dạo trong một vi trang Web, thấy b con đang bn luận về "Khi người Việt viết sai tiếng Việt" (Tialia) ; Hỏi Ng, S v X ...v.v. & v.v. ... trong Việt ngữ, nn mạo muội lược g lại v đăng ln đy, tạm gọi l gp t cht ưu tư cho đề ti vốn rộng lớn. V cũng xin nhắc lại thm lần nữa l những g ti soạn đều khng ngoi mục đch Tập Viết để Tự Học.

Trong bo Độc Lập số 6/82 ra ngy 15/06/82 tại Ty Đức, ng Cao Thế Dung, qua loạt bi " Nhiệm vụ của người Việt hải ngoại " c đề cập tới trường hợp điển hnh của một tờ bo Việt ngữ pht hnh tại đất Mỹ, " chủ trương nhất định khng bỏ dấu " cho tiếng mẹ đẻ. Tờ bo mang tn " TIN TUC : VAN HOA, GIAO DUC " ( khng bỏ dấu ), quản trị bởi cc vị "đại khoa bảng, c 2 ng cựu tổng trưởng, một ng ph viện trưởng đại học Si-gn, một ng khoa trưởng đại học chnh trị kinh doanh cng mấy vị gio sư đại học" ( nguyn văn của ng Cao Thế Dung).

Trước khi nhận được tờ Độc Lập trn, ti đ đọc trong bo Văn Nghệ Tiền Phong số 161, ra ngy 1 đến 15 thng 10 năm 1981, mục Bạn Đọc Viết, l thư đề nghị " bỏ bớt dấu cho sng sủa " của một người Việt Nam ở Denver. ng ( b ) ny chủ trương " bỏ một số dấu Sắc thừa trong vit ngữ để gip cho việt ngữ chng ta thm phần sng sủa v hợp l hơn." "Những dấu Sắc thừa trong những chữ tận cng c: C, T, CH, P". V dụ:

Trước viết..............Nay nn viết

Cc........................... Cac

Ct........................... Cat

Sch......................... Sach

Bo tp..................... Bo tap

Ngoi ra ng ( b ) ny cn đề nghị "dng chữ F thm thay cho chữ Ph v chữ J thay cho chữ Gi th ta tiết kiệm thm một t thời giờ qu bu ". V dụ:

Trước viết.............Nay nn viết

Php .............................Fap

Phương .........................Fương

Gia... ........................... Ja ...

Rồi mới đy, trong một tiệm c-ph ở gc đường Ption, Paris 11, c một người bạn trẻ khoe với ti rằng anh ta đang soạn một "luận n" về "lm thế no để thay thế cc dấu trong việt ngữ bằng cc mẫu tự La-tinh".

Đối với 3 trường hợp trn, người viết bi ny xin miễn c kiến, v ni như ng Cao Thế Dung "đ l quyền tự do của mỗi người". Song nhờ 3 " kiến cch mạng" trn m ti c sưu tầm ti liệu lin quan tới cc dấu trong chữ Việt hầu cống hiến qu vị bạn đọc.

Việt ngữ (1) c tất cả năm dấu: Sắc, Huyền, Hỏi, Ng v Nặng. Trong lnh vực thi ca, cc cụ nh ta dng danh xưng ring:

Dấu...............................Tn cc thanh

Huyền ( ` ) .....................Trầm bnh thanh

Sắc ( ) ......................... Ph khứ thanh

Nặng ( . ) ......................Trầm khứ hay Trầm nhập thanh

Hỏi ( ̉ ) ...........................Trầm thượng thanh

Ng ( ~ ) ........................Ph thượng thanh


Như chng ta đều biết, thủy tổ chữ quốc ngữ l một nhm gio sĩ ty phương ( Ty Ban Nha, Bồ Đo Nha, Php ) v người c cng nhất l cố Alexandre de Rhodes, người đất Avignon ( nay l tỉnh Avignon, nam Php ). Theo sch " VN Văn Học sử yếu " của cụ Dương Quảng Hm th ng A. de Rhodes l người đầu tin soạn ra cuốn tự điển quốc ngữ nhan đề " Dictionarium Annamiticum, Lasitanium et Latinum " (Tự điển An-nam, Bồ Đo Nha v La-Tinh) in tại thnh La M (Roma) năm 1651.

Theo ti liệu về chữ Việt của cố Đắc Lộ (tn phin m của cố Alexandre de Rhodes) th c 4 dấu xuất pht từ tiếng Hy Lạp v dấu thứ 5 lấy từ tiếng La-tinh hoặc cc tiếng u chu.

Cn tiếp.

http://www.vietnetlinks.com/blogs/blog6.php/2008/07/05/ngua-7890-n-ga-7888-c-cac-da-7844-u-tron-7918

Lạc Việt
11-14-2010, 11:29 PM
PĐT-Hn Lệ Nhn

Trong dấu Hy Lạp c 3 dấu:

1. Dấu Sắc (accent aigu) dng vo 1 m đọc ln giọng mạnh, k hiệu ( ).

2. Dấu Huyền (accent grave) dng vo 1 m đọc giọng nhẹ, k hiệu ( ` ).

3. Dấu Ng (accent circonflexe) dng vo m đọc ln giọng rồi xuống giọng ngay, k hiệu Ng ( ~ ).

Ring dấu Nặng, cũng theo cố Đắc Lộ, khng phải l một Dấu m l một Chữ trong tiếng Hy Lạp. Đ l chữ IOTA ( đọc i--ta = chữ i Hy ngữ ) viết tắt, k hiệu l ( . ).

Đặc biệt dấu Hỏi "u chu" khng phải l một Chữ cũng khng hẳn l một Dấu chỉ thanh như cc dấu Sắc, Huyền, Ng trong Hy ngữ, song ấn định 1 cung giọng, cung giọng "tra vấn" (interrogation) chung cho một mệnh đề. V dụ: Anh xa qu hương đ lu chưa ? Ni gọn, cố Đắc Lộ đ xử dụng k hiệu chỉ định 1 m điệu chung cho 1 mệnh đề để lm dấu chỉ thanh trong Việt ngữ. Hơn nữa dấu Hỏi trong Việt ngữ khng được đặt Sau m lại được đặt Trn 1 vần như cc dấu khc - trừ dấu Nặng – v khi đọc th phải uốn giọng nhẹ.

Tm lại, bảng k dưới đy sẽ gip chng ta nhận xt r rng:

Dấu Sắc, dấu Huyền v dấu Ng: Pht tch từ tiếng Hy Lạp.

Dấu Nặng: Pht tch từ chữ "Iota dưới" Hy Lạp viết tắt.

Dấu Hỏi: Pht tch từ dấu Hỏi La-tinh hay u chu.

Kinh qua non 4 thế kỷ xử dụng chữ quốc ngữ, hẳn người Việt chng ta khng ai khng "thn thuộc" lối viết giản tiện ny? Mặc dầu cha đẻ lối viết của chng ta ngy nay l người Ty phương nhưng, xt cho cng, nhờ cc dấu – cũng của thin hạ - m lối viết chữ việt khc cc lối viết của những dn tộc trn quả địa cầu ny.

Trn phương diện ấn lot - điều quan tm đầu tin của những người c muốn cải cch Việt ngữ - so với chữ Việt, chữ Nhật ( khởi nguồn từ chữ Hn ) cn chi li, tốn cng gấp ngn lần. Ấy thế m bo ch Nhật vẫn đứng đầu về lượng ấn hnh trn thế giới: Đ l tờ Yomiuri Shimbum. (2)

Linh mục Nguyễn Khắc Xuyn, trong Nguyệt San Văn Ho số 60 ra thng 5 năm 1961, kết thc bi "Nguồn gốc cc dấu trong vần quốc m" bằng cu "Chữ l Xc v Dấu l Hồn". Vn vẹn 7 chữ đơn sơ nhưng bao trm tnh yu nước chn chnh đậm đ, ni ln được ci tm Việt thuần khiết.

Từ chuyện "cch mạng" cc dấu trong Việt ngữ suy lan đến những chuyện "cch mạng" khc đ v đang xảy ra tại Việt Nam m đau lng, đứt ruột. Nước mất nh tan cũng "nhờ" những đầu c khoa bảng ... u-Mỹ kiểu ny.

Rồi từ khi c dạng chữ Unicode trn Internet, trong cc trang tiếng Việt, vấn đề g chữ Việt vẫn cn lm c nhn ti khng sao hiểu nỗi, kh nhiều người vẫn tiếp tục g chữ Việt Khng Dấu d rằng đ c bao nhiu chỉ trnh được soạn ra hết sức cng phu v phổ biến miễn ph trn ton cầu. Thậm ch mới đy ti tnh cờ v trong một trang Web "lớn" Việt ngữ, bắt gặp trong mục Ngn Ngữ (Việt), một thnh vin pht biểu ngon ơ " g bằng tiếng Anh cho nhanh, chứ g v bỏ dấu tiếng Việt nhức đầu qu ."

PĐT-Hn Lệ Nhn

Ch thch

(1) Xin đừng nhầm Tiếng ( ngn ngữ ) v Chữ ( văn tự ) Việt v tiếng Việt v người Việt vốn l bo thai song sinh, theo sử sch, từ trn 4.000 năm nay rồi. 4.000 năm văn hiến m sao chưa c nổi một Viện Hn Lm Ngn Ngữ phi chnh thể, phi thời gian cho ci chữ viết giản tiện ny?

(2) Sng lập năm 1874, số lượng ấn hnh cho ngy 1 thng 4 năm 1981 l 13.741.921 tờ!

Bổ tc:


http://www.vietnetlinks.com/blogs/blog6.php/2008/07/05/ngua-7890-n-ga-7888-c-cac-da-7844-u-tron-7918